Verder onderzoek kost tijd

SLIEDRECHT 'Nader onderzoek is vereist.' Dat was de boodschap die dinsdag tijdens de PFOA-bijeenkomst in het raadhuis de hele avond doorklonk. Het RIVM en de Dienst Gezondheid en Jeugd houden (nog) de boot af als het gaat om een grootschalig bevolkingsonderzoek en varen op de kleinere steekproef die aan de staatssecretaris is geadviseerd.

Erik de Bruin

Sharon Dijksma heeft deze aanbeveling overgenomen. Joke Herremans, lid van het RIVM-team dat de afgelopen maanden een risicoschatting heeft gemaakt van de vroegere PFOA-emissies die, figuurlijk gesproken, op de omgeving van de DuPont-fabriek zijn neergedaald, deelde de politici en de circa vijftig verontruste bewoners op de publieke tribune mee dat de voorbereidingen zijn gestart. Binnen een maand is duidelijk hoeveel personen en welke bewoners en oud-bewoners van het risicogebied worden uitgenodigd om deel te nemen aan de steekproef en of mensen die zich zorgen maken zich ook vrijwillig kunnen aanmelden. Dat is ogenschijnlijk vrij snel. Het moment waarop er duidelijkheid is over wat deze validatie heeft opgeleverd (beter gezegd: wat er nu precies te vrezen valt) laat aanzienlijk langer op zich wachten. Erik Lebret, de collega van Herremans, sprak over een doorlooptijd van twee jaar. ,,Ik snap dat mensen snel uitsluitsel willen of ze zich terecht zorgen maken, maar we dienen zorgvuldig te handelen. We moeten de tijd nemen", aldus de onderzoeker, die eraan toevoegde dat het niet uitmaakt of je het nu of later weet. ,,De huisarts staat bij een hoge PFOA-waarde met lege handen. Er kan geen gezondheidskundige interpretatie aan worden gegeven."

Vergelijking

Dat het RIVM nog veel te weten moet komen over PFOA en de exacte uitstoot hiervan door DuPont tussen 1970 en 1998 bleek al aan het begin van de bijeenkomst tijdens de presentatie van het rapport dat drie weken geleden naar buiten kwam. Herremans: ,,Er is vanwege de mogelijk langdurige overschrijding van de gezondheidskundige grenswaarde reden voor verdere actie. Daar nemen we, als het gaat om literatuuronderzoek, de bevindingen uit Amerika in mee", zei ze richting PvdA-raadslid Jennifer Lanser, die zich afvroeg hoe de 'milde' conclusies over het blootstellingsgevaar (het extra risico op kanker wordt momenteel ingeschat op een kans van één op de miljoen) zich verhouden tot de veel hardere conclusies van Amerikaanse wetenschappers. Lebret wees erop dat je het niet één op één kunt vergelijken. De omgeving van de teflonfabriek in Parkersburg werd, zo haalde hij aan, aan veel hogere emissies blootgesteld en de grootste besmetting vond plaats via het water.

'Cocktail'

Hier vormen luchtemissies het gevaar. ,,Het is nogal wat wat de bewoners van Baanhoek over zich krijgen uitgestort. Een cocktail aan chemische stoffen die aan de andere kant van de rivier worden uitgestoten. Hoe verhouden die zich tot elkaar?", vroeg Arie de Ruiter vanuit het publiek. ,,Een hele scherpe vraag waar we echter geen antwoord op kunnen geven", reageerde Herremans. ,,Het valt buiten het onderzoek." De Ruiter kwam een aantal keren scherp uit de hoek. DuPont is in zijn ogen door de mand gevallen als beste jongetje van de klas (een uitdrukking die hij ook gebruikte toen hij nog als lid van het actiecomité Derde Merwedehaven tegen de overkant 'vocht'). ,,Er is maar één oplossing: Ga weg uit dit bewoonde gebied. Kan het RIVM dat niet adviseren?" De (vroegere) handhavers spelde hij een brevet van onvermogen op. ,,Zij liepen aan de leiband van DuPont. Wat zij zelf van chemie wisten, vraag ik me af."

De politici waren minder uitgesproken, maar stelden wel heel veel vragen en weten nu bijvoorbeeld dat de omgevingsdienst tot vorig jaar september niet bekend was met wat er in de VS rond DuPont speelde. Wat opmerkelijk kan worden genoemd want het bedrijf heeft, zo lichtte de directeur uit, het gebruik van PFOA in tien jaar tijd tot negentig procent afgebouwd tot een alternatief middel was ontwikkeld. De Dienst Gezondheid en Jeugd heeft alleen onderzoek naar kankerincidentie gedaan omdat andere met PFOA in verband gebrachte ziektes minder goed zijn geregistreerd.

Op de foto: Bewoner Arie de Ruiter (rechts) viel 'het beste jongetje van de klas' aan. Links Chemours-directeur Erik Meijer.

Label:

DuPont