• Erik de Bruin

Visser: 'Meer grip op sociaal beleid'

SLIEDRECHT Het nieuwe gemeentebestuur wilde bij aanvang van de vierjarige klus in 2014 voortvarend aan de slag gaan met het realiseren en weer op de rit krijgen van grote bouwprojecten. Naast lof voor de gepredikte daadkracht leverde dat ook, vanuit de oppositiehoek, snedige opmerkingen op als: 'Stenen zijn belangrijker dan mensen'. Het sociale beleid waar wethouder Hanny Visser onverstoorbaar aan werkte en dat is vertaald in een visie, blijkt ook een bouwsel te zijn dat de raad kan bekoren. Het Kompas sprak met de voorvrouw.

U werd twee weken geleden, toen de Sociale Visie oordeelsvormend werd besproken in de gemeenteraad (afgelopen dinsdag is er een klap op gegeven), bedolven onder de complimenten. Dacht u toen niet heel even: hier ben ik wethouder voor geworden? Om het sociale beleid was het u immers te doen? 

,,Daar was het me inderdaad om te doen. Welzijn en zorg, maar ook cultuur, jeugd en sport liggen dicht bij mezelf. Daar ligt mijn hart. Bij mensen, jong en oud. Het was mooi om tweeënhalfjaar geleden met zo'n mensenportefeuille aan de slag te gaan. Oogsten doen we nog niet - er is nog werk zat, de visie moet worden vertaald naar de praktijk - maar het geeft wel voldoening om gecomplimenteerd te worden met wat je hebt gezaaid."

 

U heeft daar wel even op moeten wachten. In het verleden waren er ook veel aanmerkingen. Zo heeft de CDA-fractie, die nu juist complimenteus is, meerdere keren de kritiek geuit dat het collegeleid te veel is gericht op stenen en te weinig op mensen. Dat moet u hebben gestoken? 

,,Het heeft me verbaasd, dat vind ik een beter woord. Bij de coalitieonderhandelingen, waar ze zelf bij hebben gezeten, speelden de zogenoemde grote projecten een belangrijke rol. Stenen projecten inderdaad, die al heel lang liepen, denk aan het Burgemeester Winklerplein en de Lanser-locatie aan de Rivierdijk. Het nieuwe, nog te vormen, college wilde daadkracht tonen. In het uitvoeringsprogramma kwam dat duidelijk naar voren. Maar ook - en daar was eveneens uitvoerig over gesproken - dat we een socialer beleid voorstonden. 'We hebben het wel, maar het moet meer worden gebundeld', was altijd mijn reactie op het CDA. Wier kritische noten overigens weinig concreet waren. We waren het eens dat de samenhang ontbrak. Waar mensen op zorg- en welzijnsgebied allemaal een beroep op kunnen doen, was niet zichtbaar genoeg. Ik moet zeggen dat dit nog wel een punt van zorg is. Hoe zorg je ervoor dat alle regelingen bekend zijn? Zodat inwoners er ook gebruik van maken. De Sociale Visie is een stap in de goede richting - de bundeling is er nu - maar we zijn er nog lang niet. Achterover leunen is er niet bij."

 

Er was, zoals u zelf al aangeeft, weinig concrete kritiek op de uitgevoerde decentralisaties in het sociale domein waarvoor u bestuurlijk verantwoordelijk bent. Die kwamen, toen u in mei 2014 wethouder werd, direct op uw bordje terecht. Wist u al meteen wat u te doen stond? Welk beeld had u van de te volgen route en hebben de gemeente en haar sociale partners, zoals het welzijnswerk, SOJS en het Centrum voor Jeugd en Gezin die weg ook ingeslagen? 

,,De weg was al grotendeels geplaveid. Begin 2014, voor de gemeenteraadsverkiezingen, was al besloten dat de Wmo-taken in Drechtstedenverband zouden worden opgepakt en alles aangaande jeugdzorg in een nog groter verband, namelijk: Zuid-Holland Zuid. De gemeenteraad had hiermee ingestemd en wij als PRO Sliedrecht (de partij waar Visser deel van uitmaakt en waar ze op dat moment fractievoorzitter van was, red.) ook. Wel met enige twijfel overigens. Bij ons leefde de vrees: Wat kunnen we lokaal nog doen? In de praktijk blijkt het een logische keuze. Ga er als individuele gemeente maar aan staan om met al die tientallen zorgaanbieders contracten af te sluiten. Dat wil je niet. Wat je wel wilt en dat vind ik het goede aan de decentralisaties (daarom heb ik het ook altijd meer als een uitdaging gezien dan een bedreiging) is de zorg dichtbij halen. Mensen op maat bedienen. Dat lukt. Het Wmo-loket in het gemeentekantoor is breder geworden, we hebben ons eigen mantelzorg- en vrijwilligersbeleid, gaan verder met één sociaal team, wat gezien de omvang van de gemeente goed kan, en naast dat soort lokale accenten (in 2017 gaan we een proef met buurtmakelaars houden die mensen met elkaar in contact brengen) hebben we ook centjes om samen met het jongerenwerk een project als Social Brokers op te zetten. Of bijvoorbeeld een broodnoodpotje en het maatjesproject van de welzijnsstichting. De mogelijkheid om sturing te geven is groter. Die pakken we met twee handen aan. In dat licht moet je ook de Sociale Visie zien."

 

'Nieuwe taken, minder budgetten', dat is, kort door de bocht, het verhaal van de decentralisaties. Lukt het om deze taken, die door het Rijk over de schutting van gemeenten zijn gegooid, te volbrengen." 

,,Ja, dat lukt. Door het eerste uitvoeringsjaar (2015, red.) zijn we aardig heen gerold. Je kunt nooit zeggen dat je alles honderd procent goed doet, maar dat het aantal bezwaarschriften op de herindicaties die we hebben uitgevoerd miniem is, beschouw ik als zeer positief. Mensen verliezen niet het recht op zorg, maar we zijn wel kritischer. Je wilt geen mismatches. Mensen krijgen alleen de zorg en de hulpmiddelen die ze echt nodig hebben. We weten allemaal dat er heel veel geld over de balk wordt gesmeten in de zorg. Daar heb je nu meer grip op. Elke gemeente heeft in het eerste jaar Wmo-geld overgehouden. Wij ook. Bijna een miljoen en dan praat je alleen over Sliedrecht. Wat we daarmee doen, bepalen we zelf. Niet de Drechtsteden noch Den Haag. Al stoppen we het in lantaarnpalen, maar dat doen we natuurlijk niet. We hebben een reserve Sociaal Domein aangemaakt. Komen we dit jaar tekort dan vullen we het daarmee aan."

 

'Niemand in Sliedrecht mag buiten de boot vallen', las ik in de visie. Is dat niet lastig waar te maken als je te maken hebt met instellingen die regionaal worden aangestuurd en betaald? Problemen met wachtlijsten, zoals bij Yulius met betrekking tot kinderen met autisme, kunnen niet door een individuele gemeente worden opgelost. 

,,De vraag is wie een probleem heeft. Yulius moest kinderen op een wachtlijst plaatsen, maar een telefoontje, naar aanleiding van verontrustende berichtgeving in de media, leerde mij dat er andere zorgaanbieders zijn die wel plaats hebben. Niemand hoeft tussen de wal en het schip te vallen. Gebeurt dat wel, zoek ons dan op. Dat is het voordeel van een kleine gemeente. Korte lijnen."

 

Hulp wordt er ook gevraagd aan de samenleving. De gemeente vertrouwt, zo is ook te lezen in het beleidsstuk, op de kracht van de inwoners. Tot slot: hoe sterk is Sliedrecht?

,,Op een schaal van één tot tien geef ik Sliedrecht een acht. We hoeven in negen van de tien gevallen niet aan te dringen op mantelzorg, die is er al. De Sociale Visie is een goed voorbeeld. Ongeveer veertig bewoners en professionals hebben in mei tijdens een interactieve bijeenkomst meegedacht- en geschreven. Zij verdienen minstens net zoveel lof."