• Schipper Kees zit al een kwart eeuw op de brug.

    Michel Broekhuizen
  • De Wijkse kant, met rechts in de verte het voormalige huis van de veerbaas.

    Michel Broekhuizen
  • Heen en weer is voor Kees een slechts een kwestie van stoel draaien

    Michel Broekhuizen
  • 'Tot hier': de letters herinneren aan de Romeinen aan de Rijswijkse kant

    Michel Broekhuizen

De veren van Rivierenland : veerpont Wijk bij Duurstede - Rijswijk

In een serie van tien verhalen deinen we mee op evenveel veerponten. Over de Lek, de Linge en de Waal. De stroming voert ons van oost naar west, naar de overkant en terug. Aan het woord is de schipper: over zijn vak, de wal en het schip. Ieder verhaal heeft twee kanten: de overkant en onze kant. Vaart u mee?

door Michel Broekhuizen

Schipper Kees Rijsdijk (60) is kind uit een schippersfamilie en kijkt al een kwart eeuw om zich heen op deze pont. Ver boven de tientallen passagiers die het veer dagelijks vervoert tussen 'Wijk' en Rijswijk. De stoel op 'zijn' brug draait 360 graden rond, wat zorgt voor een ultiem panorama-uitzicht.

Wat is er bijzonder aan dit veer? ,,Dit veer is een brugveer en daar zijn er maar een paar van. Ook zijn voorganger was een brugveer. Die is in 1993 uit de vaart genomen en vaart inmiddels op de Elbe. Voor de liefhebber: de pont heeft vier motoren van 300 pk elk, dus 1200 pk in totaal. Er passen 21 auto's op. De pont is drie en een half jaar geleden geprivatiseerd en overgenomen van de gemeente door veerbedrijf Ton Paulus, die landelijk tien verdiensten draait. Het veer bestaat ruim 750 jaar en is zelfs nog van de Oranjes geweest. Er is nog een keer gesproken over het aanleggen van een brug, de oude Moerdijkbrug. Die had dan bij Amerongen moeten komen, was het idee. Gelukkig is dat er nooit van gekomen.''

En aan je vak? ,,Kijk maar om je heen, zou ik zeggen. Ik heb het beste uitzicht en hij is geen dag hetzelfde. Ik kijk 360 graden rond en kan ver van me afkijken. Mijn werk lijkt hetzelfde, maar is toch afwisselend. Ik zie de zonsopgang en -ondergang, de wisseling van de seizoenen en het weer, sneeuw, ijs, mist en storm. Ik heb trouwens liever mist dan storm. Met mist heb ik de radar, storm maakt het onvoorspelbaar en aanleggen wordt lastig. Vanaf windkracht 9 blijven we aan de wal, maar dat is pas twee keer gebeurd. Ik ben bovendien een einzelgänger. Ik ziet hier prima in mijn uppie en hoef geen baas boven me te hebben. Oké, mensen vragen me wel vaak of ik niet het heen en weer krijg en het nummer De Veerpont van Drs. P kan ik ook niet meer horen.''

Welke momenten zijn je bijgebleven? ,,Ik maak mooie en minder mooie dingen mee. Het dieptepunt was een oudere vrouw die verdronken is nadat ze met haar auto per ongeluk achteruit de pont afreed in plaats van vooruit. Mooie momenten zijn de verschillende passagiers met een eigen verhaal. Er kan zo maar een bruidspaar naast je staan voor een paar foto's. Ik zie wel eens een ree zwemmen of een paar otters. En de dagen dat we te maken hebben met hoogwater zorgen voor uitdagingen, tijdens het aanleggen bijvoorbeeld. We moeten hoger aanmeren tussen obstakels door. Het klinkt gek als schipper, maar het zal niet de eerste keer zijn dat ik een lantaarnpaal de grond uit heb gevaren.''

Wat kun je vertellen over beide kanten? ,,Aan de Wijkse kant hebben de Vikingen gezeten, aan de Rijswijkse kant zaten de Romeinen. Die stonden elkaar letterlijk uit te dagen. De letters 'Tot hier' aan de Rijswijkse kant doen aan die tijd denken. Het andere deel, 'En niet verder', heeft het aan de Wijkse kant nooit gehaald. Wel staat er bij de haven een groot standbeeld van een viking. Je kunt je bijna niet voorstellen wat zich hier heeft afgespeeld.''

Waarom zouden passanten dit veer moeten nemen? ,,Beide kanten boeien. In de richting Rijswijk ga je naar de bloesemroute, de bloeiende Betuwe en het afwisselende rivierenlandschap. Richting Wijk bij Duurstede beleef je de geschiedenis van een vestingstad, met daarachter Utrecht, de levendige randstad en de heuvelrug. Amerongen en Doorn zijn het bezoeken waard, Huis Doorn waar de laatste Duitse keizer Wilhelm II naar toe vluchtte bijvoorbeeld. Wat dat betreft heeft dit veer twee kanten, met het beste uit twee werelden.''